پروتئین بافتدار سویا از کنجالهی سویا ساخته میشود؛ یعنی دانهای که ابتدا روغن آن گرفته شده است. فرآوری در دو مرحله انجام میشود: روغنکشی از دانه سویا، و تبدیل کنجاله به آرد و سپس به پروتئین بافتدار در دستگاه اکسترودر. در ادامه هر دو مرحله را توضیح میدهیم.
مرحله اول: فرآوری روغن سویا
روغن سویا یک روغن گیاهی است که از فرآوری دانه سویا استخراج میشود. این روغن یکی از متداولترین روغنهای پخت و پز است.
همچنین روغن فرآوری شده سویا به عنوان پایهای برای چاپ جوهرها و رنگهای روغن استفاده میشود و از آن در تهیه و تولید صابون و همچنین به عنوان یک منبع اسیدهای چرب و یا سوخت استفاده میشود.
پوست گیری اولیه
اولین مرحله در فرآوری لوبیای سویا آماده سازی صحیح سویا برای پوست گیری است.
این مرحله به طور معمول شامل استفاده از آهن ربا برای از بین بردن فلز و غربالگری برای حذف ناخالصیهایی است که میتوانند در روند پوست گیری تداخل ایجاد کنند، میباشد.
در مرحله بعدی، این پوستها برای افزایش محتوای پروتئین و روغن محصول نهایی مورد استفاده قرار میگیرند.
سرانجام، دانهها از غلتکهای مکانیکی برای پهن و نازک کردن دانهها و پاره شدن سلولهای حاوی روغن سویا استفاده میشود.
استخراج روغن و بازیابی حلال
در فرآیند استخراج روغن سویا از هگزان یا سایر حلالها برای شستن روغن سویا از پوستههای جدا شده سویا استفاده میشود.
هنگامی که روغن توسط حلال خارج شد، حلال باید هم از پوستهها و هم از روغن سویا خارج شود.
برای پوستهها، از گرما و بخار برای تصفیه و بازیابی حلال باقیمانده استفاده میشود.اما برای روغن سویا، از سیستم تقطیر برای بازیابی حلال استفاده میشود.
با تصفیه کامل این روغن، روغن سویا آماده مصرف خوراکی خواهد شد.
پالایش و پردازش روغن
روغن سویای استخراج شده و حلال زدایی شده باید برای تولید یک محصول خوراکی بیشتر فرآوری شود.
در کارخانجات سویا در تهران، روغنهای خوراکی با استفاده از فرآیندهایی که روغن را شفاف و بدون بو میکنند، کیفیت روغن را بهبود میبخشند.
با این کار عطر و طعم، بو، رنگ و ثبات آن را بهبود بخشند.
این فرآیندهای تصفیه کننده، آلودگیهایی مانند فسفاتیدها، اسیدهای چرب آزاد و اکسیدکنندههای پرو را از بین میبرد.
باقی مانده و ناخالصی این روغنها به عنوان محصولات جانبی مورد استفاده قرار میگیرد.
مرحله دوم: فرآوری پروتئین بافتدار سویا
پس از جدا شدن روغن سویا، محصول خروجی کنجاله سویا است که وجود پروتئین زیاد سبب شده است منبع غذایی مناسبی برای تغذیه انسان باشد.
فرآیند آسیاب
پس از ورود کنجاله خریداری شده به کارخانه مسئول آزمایشگاه اقدام به نمونه گیری از کنجاله سویا ورودی مینماید.
مواد اولیه پس از سپری کردن آزمایشات انجام شده توسط بخش آزمایشگاه و تایید مدیر کنترل کیفیت تخلیه میگردد.
سپس به الک بوجاری هدایت شده که در این قسمت تمامی ناخالصیها از قبیل پوسته سویا و هرگونه مازادی عاری میگردد.
مواد اولیه بوجاری شده توسط کانوایر وارد بخش آسیاب میگردد.
در این مرحله پس از آسیاب شدن یک آرد یکنواخت بصورت کاملا پودر حاصل میگردد.
در این زمان آرد یکدست آماده فرآیند تولید توسط کانوایر انتقال وارد بخش اکسترودر میشود.
پیش پخت، اکسترود و پخت
در این مرحله در ابتدا آرد سویا وارد مرحله پیش پخت میشود.
در این مرحله ضمن استریل شدن آرد سویا به کمک بخار تامینی از دیگ بخار با فشار بالا پخت اولیه صورت میگیرد.
سپس خمیر آماده شده در دستگاه اکسترودر در مرحله پخت کامل با وارد آمدن فشار و بخار به بافت پروتئین باعث شکسته شدن زنجیره پروتئینی و یکراستا شدن آن به نحوی که برای معده انسان قابل هضم باشد میگردد.
سپس مرحله شکل دهی و بافت دهی صورت میپذیرد.
پس از آن سویای آماده شده به اشکال مختلف توسط کاتر دستگاه به قطعات کوچکتری تبدیل میشود.
در نهایت وارد خشک کن و کولر به مدت 20 دقیقه در دمای 60 درجه سانتی گراد جهت خشک شدن و سرد شدن میگردد.
دانه بندی و بسته بندی محصول
در نهایت پس از خارج شدن از سرد کن توسط بالابر وارد الک دانه بندی میگردد.
در الک دانه بندی با توجه به توریهای موجود محصول به 5 تیپ مختلف شامل:
آرد سویا، سویا کنجدی، سویا تیپ 3، تیپ 4 و تیپ 5
هر کدام از تیپهای مختلف با توجه به نیاز بازار مصارف گوناگونی دارد به هر حال محصول نهایی پس از خروج از الک دانه بندی وارد مخزن نهایی محصول میشود.
در این مرحله با ورود به دستگاه کیسه گیر در اوزان مختلف دوخت و بسته بندی میگردد.
در نهایت محصول آماده سویا پروتئین پارس بعد از چیدمان برروی پالتها در انبار محصول تا زمان حصول نتایج آزمون میکروبی و شیمیایی نگهداری میشود و بعد از آن آماده بارگیری میباشد.
منبع: www.crowniron.com
